Welke crypto-administratie je moet bewaren, en hoe lang
Vier documenten per jaar, tien minuten werk. Zonder die administratie loop je de tegenbewijsregeling mis en kun je een oude aangifte niet meer onderbouwen.
De duurste fout die Nederlandse crypto-spaarders maken, is niet dat ze te veel belasting betalen. Het is dat ze in een slecht jaar geen tegenbewijs kunnen leveren, omdat de exchange waar ze zaten inmiddels hun oude jaaroverzichten niet meer toont.
Dat is een probleem dat je één keer per jaar in tien minuten voorkomt.
Waarom je het nodig hebt
Er zijn drie momenten waarop iemand je om cijfers vraagt: bij de aangifte zelf, bij de tegenbewijsregeling, en bij een vraag van de Belastingdienst achteraf. Alle drie vragen om documenten die je op dat moment niet meer kunt maken.
Bij de aangifte heb je de waarde op 1 januari nodig, en die moet je ergens vandaan halen.
Bij de tegenbewijsregeling moet je de begin- en eindwaarde van je hele box 3-vermogen kunnen laten zien, plus je stortingen en opnames. De Belastingdienst somt op welke gegevens je moet doorgeven. Zonder bewijs geen tegenbewijs.
En bij een vraag achteraf. Die kan jaren later komen, en dan is de vraag niet of je destijds gelijk had, maar of je het nog kunt laten zien.
De vier documenten
Per jaar en per plek waar je crypto staat bewaar je vier dingen: het jaaroverzicht van je exchange, een schermafdruk van je saldo op 1 januari, de volledige transactiegeschiedenis als csv, en een eigen notitie met je uitgangspunten.
Het jaaroverzicht van je exchange. Vrijwel elke Nederlandse exchange levert die begin januari. Sla hem op als pdf, niet als link. Accounts worden gesloten, bedrijven worden overgenomen, en overzichten verdwijnen.
Een schermafdruk of export van je saldo op 1 januari. Ook van wallets die je zelf beheert, want daarvoor bestaat geen jaaroverzicht. Datum en tijd moeten zichtbaar zijn.
De volledige transactiegeschiedenis van dat jaar, als csv. Die heb je nodig om je stortingen en opnames te bepalen voor het tegenbewijs, en om later een reconstructie te kunnen maken als er iets niet klopt.
Een eigen notitie met je uitgangspunten. Welk omwisselplatform je als koersbron hebt gebruikt, hoe je een lastige post hebt gewaardeerd, en waarom. Eén A4 is genoeg. Dit document is verrassend vaak het enige dat een discussie beslecht, omdat het laat zien dat je een consistente methode had.
Hoe lang bewaren
Bewaar het permanent. De gangbare termijn voor particulieren is vijf jaar, aansluitend bij de termijn waarbinnen de Belastingdienst kan navorderen, en voor buitenlands vermogen twaalf jaar — maar het gaat om een paar bestanden per jaar en de opslag kost je niets.
De tegenbewijsregeling loopt bovendien over meerdere jaren terug, en het jaar dat je weggooit is standaard het jaar dat je later nodig had.
Hoe je het opslaat
Eén map, per jaar een submap, bestandsnamen die zichzelf uitleggen, en het geheel op minstens twee plekken. Bijvoorbeeld: 2026-01-01 jaaroverzicht bitvavo.pdf, in een cloudmap plus op een externe schijf.
Eén kopie is geen back-up.
En de belangrijkste regel: zet nooit je herstelwoorden of privésleutels in deze map. Dit is administratie, geen kluis. Je jaaroverzichten mogen bij je boekhouder liggen; je seed phrase nooit ergens waar hij digitaal te vinden is. Hoe je dat wel doet, staat in welke hardware wallet past bij een spaarder.
Wat er verandert nu de exchanges zelf rapporteren
Sinds 1 januari 2026 melden cryptodienstverleners in de EU klantgegevens aan de Belastingdienst onder DAC8 en CARF, uiterlijk op 31 januari 2027 over het jaar 2026. Het ligt voor de hand dat cryptogegevens daarna vaker vooringevuld of gecontroleerd terugkomen in de aangifte.
Dat maakt je eigen administratie niet overbodig, om twee redenen. Vooringevulde gegevens kunnen fout zijn, en dan wil je kunnen laten zien wat wel klopt. En de rapportage van exchanges dekt nooit het deel dat je in eigen beheer hebt, want daar heeft niemand zicht op behalve jij.
Tien minuten in januari
Zet een terugkerende herinnering voor half januari: jaaroverzichten downloaden, schermafdrukken maken, transacties exporteren, en drie regels opschrijven over wat je hebt gedaan.
Dat is het hele systeem. Het levert je geen rendement op en het is niet interessant. Het is wel het verschil tussen een aangifte die vijf minuten kost en een middag reconstrueren onder tijdsdruk, jaren later.
Vier per jaar en per plek waar je crypto staat: het jaaroverzicht van je exchange als pdf, een schermafdruk of export van je saldo op 1 januari, de volledige transactiegeschiedenis als csv, en een eigen notitie waarin staat welke koersbron je gebruikte en hoe je lastige posten hebt gewaardeerd.
De gangbare termijn voor particulieren is vijf jaar, aansluitend bij de termijn waarbinnen de Belastingdienst kan navorderen, en twaalf jaar voor buitenlands vermogen. Praktisch gezien: bewaar het permanent. Het gaat om een handvol bestanden per jaar en opslag kost niets.
Juist daar. Voor een eigen wallet bestaat geen jaaroverzicht, dus als jij het niet vastlegt, bestaat het bewijs niet. En de DAC8-rapportage van exchanges dekt het nooit: van wat je in eigen beheer hebt, heeft niemand zicht behalve jij.
Nee. Dit is administratie, geen kluis. Je jaaroverzichten mogen bij je boekhouder liggen; je herstelwoorden of privésleutels horen nooit ergens te staan waar ze digitaal te vinden zijn — niet in de cloud, niet in een wachtwoordmanager naast je belastingpapieren.
Ja, om twee redenen. Vooringevulde gegevens kunnen fout zijn, en dan wil je kunnen laten zien wat wel klopt. En de rapportage van exchanges dekt alleen wat er bij die exchange staat, dus niet het deel dat je in eigen beheer houdt.
Dit artikel is algemene informatie, geen belastingadvies. Bewaartermijnen kunnen per situatie verschillen; controleer je eigen geval bij de Belastingdienst of je adviseur.